Cosis helpt mensen met een verstandelijke en/of psychische beperking grip te krijgen op het leven.
''Zijn hoofd slaat op hol.''

Vuurwerk

Het is begin november wanneer er voor het eerst vuurwerk te horen is, een oorverdovende knal duidt op knalvuurwerk van een illegaal kaliber. Ik zit op het kantoor en hoor enkele minuten na de knal een hard gebonk op de deur van het kantoor. Mijn collega doet de deur open en één van de bewoners staat in de deuropening.

Hij neemt een grote teug lucht en begint luidkeels zijn pleidooi. De strekking is duidelijk, hij is geschrokken van de oorverdovende knal en moet stoom afblazen. De wereld staat op zijn kop en zijn hoofd slaat op hol. Het kost mijn collega veel moeite om samen met hem te zorgen voor rust in zijn hoofd.

Ik schrijf hier een ervaring op van een bewoner met een autistisch spectrum stoornis, ofwel autisme. Een stoornis waarbij zich veel kenmerken kunnen voordoen, in meer en mindere mate. Bij deze jongeman zorgt zijn autisme ervoor dat geluiden en prikkels op een zeer krachtige manier binnen komen. Daarnaast zorgen onvoorspelbare situaties ervoor dat hij de controle kwijt raakt.

Het vuurwerk voelt niet alleen voor deze bewoner als een ramp. Sommige bewoners zijn bang voor onweer of brand en bij het horen van deze geluiden, ontstaat er een gevoel van angst. Ze zitten rechtop in bed, bellen de begeleiding en weten zich geen raad met de situatie.

Stop ermee zou ik willen zeggen, het is de onnodige paniek bij onze bewoners en vele anderen niet waard. Als u deze leest kunt u denken dat ik pleit voor een vuurwerkverbod. Dat doe ik niet. Voor mij is vuurwerk een traditie en kan het - mogelijk met andere afspraken dan we gewend zijn - op een relatief veilige en verstandige manier gebruikt worden tijdens de jaarwisseling.

De bewoners waarover ik schrijf vinden het tijdens de jaarwisseling geen probleem. Ze stellen zich erop in en weten ongeveer wat ze kunnen verwachten op oudejaarsavond. Er is sprake van een zekere voorspelbaarheid.

De bewoner waarmee ik het voorbeeld begon loopt heel december met spanningen rond. Hoe triest ik het ook vind, het is ook prachtig om te zien hoe hij zich erdoor heen probeert te slaan. Duidelijke afspraken over het dragen van bijvoorbeeld een koptelefoon zorgen ervoor dat de ruim 30 dagen van ellende voor hem enigszins draagbaar zijn.

biografie Maikel